Nieuwsbrief Tussen bodem en ondergrond, 3e jaargang, nr. 17 - 25 september 2019
Deze nieuwsbrief is powered by Expertise Netwerk Bodem en Ondergrond

Webversie? Klik dan hier
Tussen bodem en ondergrond

Uit het netwerk

Eelko Postma: ‘Geoweek maakt enthousiast’

KNAG

Elk jaar staan zo’n 5.000 leerlingen met hun laarzen in de aarde, de klei, het veen, met hun neus bij een opgraving, met in hun handen een meetinstrument, met een grondboor of met een geo-app op hun telefoon. En raken enthousiast over alles wat met de bodem en ondergrond te maken heeft. ‘De Geoweek is een zeer succesvolle manier om kinderen en jongeren op een leuke én leerzame manier leren over de geo-sector’, vertelt Eelko Postma. Lees verder.


Eelko Postma - eigen foto

Op de voorgrond

ILT zet in op meer inspecteurs en meer slagkracht bij grootste risico’s

ILT

De Inspectie Leefomgeving en Transport (ILT) krijgt met 150 extra inspecteurs meer mogelijkheden om de komende jaren steviger op te treden. Dit kan dankzij de extra middelen die het Kabinet eerder dit jaar aan de inspectie heeft toegekend. In het Meerjarenplan 2020-2024 staat op welke onderwerpen de ILT de komende tijd inzet. Het meerjarenplan is dinsdag 17 september jl. aan de Tweede Kamer aangeboden. Lees verder.


Jan van den Bos - eigen foto

Kennisproject UP Bodem en Ondergrond

Op zoek naar een toekomstbestendige kennisstructuur

‘Een wethouder met op zijn bureau een dossier over ondergrondse opslag vraagt: “Waar haal ik onafhankelijke kennis vandaan om over het verlenen van een vergunning te kunnen besluiten?” Daarvoor is een kennis- en informatiestructuur nodig. Hoe die het beste kan worden gevormd, is nu onderwerp van onderzoek’. Projectleider Douwe Jonkers van het Ministerie van I en W licht toe. Lees verder.


Douwe Jonkers - eigen foto

Actueel

Beantwoording kamervragen PFAS door Staatssecretaris Van Veldhoven

Rijkswaterstaat / Bodem+

Staatssecretaris Van Veldhoven beantwoordde op 10 september 2019 de Kamervragen over PFAS, de werking van het tijdelijk handelingskader PFAS en over de gevolgen van deze industriële stoffen voor de bouwwereld. Lees verder.


Staatssecretaris Stientje van Veldhoven - foto Rijksoverheid

Kamerbrief over advies Integrale Adviescommissie-Omgevingswet

Rijkswaterstaat / Bodem+

In een brief informeert Staatssecretaris Van Veldhoven de Tweede Kamer over het ontwerp-Aanvullingsbesluit bodem in het kader van de Omgevingswet, waarover de Integrale Adviescommissie-Omgevingswet een advies heeft uitgebracht. Lees verder.


Illustratie: Ministerie BZK

Evaluatie van het nieuwe kwaliteitssysteem Archeologie gestart

SIKB

Het op 1 juli 2016 in werking getreden kwaliteitssysteem archeologie wordt geëvalueerd. Is het nieuwe kwaliteitssysteem voldoende toegesneden op de KNA? En borgt het nieuwe kwaliteitssysteem de (KNA) kwaliteit in de uitvoering in voldoende mate? Wat zijn in dit nieuwe systeem knelpunten die om een oplossing vragen. Op maandagochtend 9 december is er een Veldraadpleging waar de eerste resultaten van de evaluatie gepresenteerd worden en is er gelegenheid om daarop te reageren.


Foto SIKB

Handen uit de mouwen voor kringlooplandbouw

Rijksoverheid

Werk maken van de overgang naar kringlooplandbouw en een duurzame visserij. Dat staat voor het ministerie van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit (LNV) centraal in het begrotingsjaar 2020. De begroting van het ministerie van LNV overstijgt dit jaar de 1 miljard euro. LNV zet zich in voor het in balans brengen van landbouw en natuur, een opdracht die door de huidige stikstofdiscussie alleen maar urgenter wordt. Lees verder.


Illustratie: Ministerie LNV

Online tool visualiseert effecten van zeespiegelstijging op duinen

Deltares

Deltares presenteert aan duinbeheerders en kustbeheerders een nieuwe tool. De beheerders krijgen hiermee inzicht in het samenspel van kustlijnbeheer en dynamisch duinbeheer wanneer de zeespiegel stijgt of er een stevige storm opsteekt. De tool is onderdeel van het driejarige EU-project ENDURE, waarin onderzocht wordt hoe de klimaatbestendigheid van duinen kan worden verbeterd via natuurlijke processen. Lees verder.


Foto: Deltares

Digitalisering als sleutel voor de transitie van de agrifood sector

TNO

De manier waarop wij landbouw bedrijven trekt een zware wissel op het klimaat. Om de landbouw zowel ecologisch als economisch te verduurzamen moeten we anders gaan produceren. Investeringen in digitalisering zijn daarbij essentieel vindt TNO. Hoe digitalisering kan zorgen voor zowel duurzame productie als een eerlijk inkomen voor de boer is hier te zien.


Foto: TNO

Bodembacterie kan zeer hardnekkige vervuilende stoffen afbreken

VRT

Uit een reeks laboratoriumproeven is gebleken dat een tamelijk veel voorkomende grondbacterie in staat is om een moeilijk te verwijderen klasse van vervuilende stoffen af te breken. Dat hebben onderzoekers aan de Amerikaanse Princeton University gemeld. Lees verder.


De bacteriën zaten 100 dagen in een flesje met de fluorverbindingen PFOS en PFOA - foto: David Kelly Crow

Aanmelden nieuwsbrief

Agenda

1 oktober 2019
Derde BRO Kwartaal-event
Woerden
3 oktober 2019
Workshop ‘De rol van bodemenergie bij de energietransitie’
Zwolle
3 oktober 2019
Regiobijeenkomst Stedelijk gebied: Kanteling, bodem/ondergrond als voorwaarde bij ontwerpen en ambities
Rotterdam
4 oktober 2019
Afbouw nazorg IBC-locaties
Dordrecht
9 en 10 oktober 2019
NSTT No-Dig Event 2019
Nijkerk
10 oktober 2019
Noordelijke netwerkdag Bodem
Assen
29 oktober 2019
Platform Baggernet: PFAS in waterbodem en baggerspecie
Papendrecht
1 november 2019
Co-creëren voor 'Vol onder maaiveld'
Delft
12 november 2019
Bijeenkomst nieuwe (onderzoeks)technieken en - methodieken
Provincie Zuid-Holland
21 november 2019
Nationaal congres bodemdaling 2019
Groenekan
25 november 2019
Soil and the SDGs: Challenges and need for action
Brussel
30 november 2019
Opleiding Veldwerk Waterbodemonderzoek
Gouda
 

Uitgelicht

Uitgelicht

Noordelijke netwerkdag Bodem

10 oktober 2019

De Noordelijke Netwerkdag bodem heeft dit jaar als thema ‘Omgevingskwaliteit en bodem’. Nu we bijna alle verontreinigde spoedlocaties hebben aangepakt en bodem een beetje uit beeld leek te raken blijkt deze actueler dan ooit. PAS en PFAS leggen projecten stil. Overbemesting, verlies aan biodiversiteit en zeer zorgwekkende stoffen zijn actuele aandachtspunten. Lees verder.

Deel deze nieuwsbrief:

Twitter 

Raad van State: Rode mijnsteen moet voldoen aan milieu-eisen

ILT

Rode mijnsteen, een rood gesteente dat gebruikt wordt voor sierbestrating en toplaag voor sportvelden, moet bij verkoop voorzien zijn van een milieu-hygiënische verklaring. In zo’n verklaring staat of de bouwstof voldoet aan de milieu-eisen voor toepassing. Dat blijkt uit een uitspraak van de Raad van State woensdag 18 september 2019. Lees verder.


Foto: ILT

Kunstgraskorrels en het milieu: heeft het Openbaar Ministerie een zaak?

Volkskrant

Het Openbaar Ministerie daagt de beheerder van sportvelden van de gemeente Enschede voor de rechter, omdat die slordig zou zijn omgesprongen met rubberkorrels op kunstgrasvelden. Een ‘proefzaak’ met als inzet het milieu. Hoeveel kans maakt het OM? Lees verder.


Foto: RIVM

Trintelzand nu al vol met bijzondere vogels

Rijkswaterstaat

In het Markermeer ontwikkelt Rijkswaterstaat Trintelzand. Dit natuurgebied in wording beslaat in 2020 ruim 500 ha en bestaat uit moeras, zandplaten en dammen. Ecologen constateerden deze zomer dat Trintelzand, zelfs op plekken waar de graafmachines nog maar net weg zijn, al vol zit met bijzondere vogels als visdieven en dwergsterns. Lees verder.


Foto: Rijkswaterstaat

Nieuwe cijfers broeikasgassen en ammoniak bekend

RIVM

De broeikasgassenuitstoot is licht gedaald; de ammoniakuitstoot blijft stabiel. Dat blijkt uit de uitstootcijfers die het RIVM / Emissieregistratie heeft gepubliceerd over het jaar 2018 en definitieve cijfers over het jaar 2017. Lees verder.


Foto: RIVM

Nitraat in grondwater: gehaltes en zorgen nemen weer toe

H2O

In 2017 sloegen de drinkwaterbedrijven alarm over nitraat in grondwater. De concentraties in het grondwater waren te hoog, de drinkwaterproductie liep gevaar. De noodkreet leidde tot de afspraak tussen provincies, land- en tuinbouworganisatie LTO, Vewin en de ministeries van LNV en I&W om met verhoogde inzet de nitraatuitspoeling terug te dringen. We zijn twee jaar verder en de gehaltes zijn nog steeds zorgelijk. Lees verder.


Foto: RIVM

Achtergrond en opinie

Toenemende druk op het bodem- en watersysteem vraagt meer innovatie van bedrijfsleven

Co Molenaar, senior adviseur bodem en water Rijkswaterstaat/Bodem+

‘De bodemopgaven zullen in de toekomst veranderen. Als we kijken naar de Sustainable Development Goals (SDGs) dan heeft land en daarmee het bodem- en watersysteem een heel belangrijke plaats. Het systeem zal dus anders moeten worden gebruikt, waarvoor monitoring, kennis en visie van het systeem nodig is. Ik zie het positief in voor de bodem-gerelateerde bedrijven. Ja, de adviesmarkt voor bodemsaneringen droogt deels op, maar we gaan meer doen in de diepe ondergrond. Er is eigenlijk meer aandacht nodig voor het natuurlijk systeem, en dus heb je private partijen nodig die daarin kunnen adviseren. Denk dan aan zaken als: welk organisch materiaal moet de bodem bevatten, welke gewaskeuze is het meest geschikt of waar ga ik water bergen, energie opslaan?’ ‘Dat spanningsveld is prima. Ik ben van mening dat de huidige vraagstukken te ingewikkeld zijn om alleen door de overheid te laten regelen. Het is een kwestie van vertrouwen hebben in elkaar. Dat is een voorwaarde voor onze kwaliteitsborging’.

Lees het gehele interview met Co Molenaar in het magazine ‘+31 Even Nederland bellen’ dat donderdag 26 september tijdens SIKB Jaarcongres verschijnt, of download vanaf vrijdag 27 september de pdf op www.sikb.nl.

De vraag

In elke uitgave aandacht voor een actuele vraag:

Welke scopes van de BRL 6000-21 zijn van toepassing op collectieve bodemenergiesystemen met individuele warmtepompen per woning?

Bij appartementen en vergelijkbaar komt het vaak voor dat er een collectieve bodemwarmtewisselaar wordt aangelegd terwijl de individuele wooneenheden een eigen warmtepomp hebben. Alle individuele wooneenheden onttrekken dus hun warmte en koude aan hetzelfde ondergrondse systeem. Het is belangrijk dat het gehele systeem zodanig wordt ontworpen dat elke individuele wooneenheid van voldoende warmte en koude wordt voorzien en dat het systeem het beloofde rendement levert. Lees verder.

  
Powered by Expertisenetwerk Bodem en Ondergrond (ENBO) dat bestaat uit:

Expertise Netwerk Bodem en Ondergrond

info@expertisebodemenondergrond.nl / www.expertisenetwerkbodemenondergrond.nl

Klik hier om u af te melden voor deze e-mails.