expertise bodem en ondergrond

Januari 2017

INHOUD

  • COLUMN
  • ACTUEEL
  • WIE WAT WAAR
  • NIET MISSEN
  • VRAAG VAN DE MAAND

COLUMN

Programmering onderzoek Bodem en ondergrond, hoe gaan we dat doen?
Ton Breure, Senior Scientific Advisor bij RIVM in Bilthoven en hoogleraar Ecologische Risicobeoordeling bij de Radboud Universiteit in Nijmegen.

De laatste jaren is er een beweging gaande waarbij verantwoordelijkheden zo dicht mogelijk bij de uitvoerders van taken worden gelegd.

In het bodembeleid is het resultaat dat er nu vier overheidslagen (gemeenten, provincies, waterschappen en het Rijk) gezamenlijk verantwoordelijk zijn voor het bodemkwaliteitsbeleid en de verbreding van het beheer van de bodem. Dit past goed in het voorgestane omgevingsbeleid, waarbij op zo laag mogelijk niveau integrale besluiten kunnen worden genomen over beleid, het beheer van de leefomgevingskwaliteit en de duurzame benutting van het natuurlijk kapitaal. Om een en ander in goede banen te leiden is tussen verantwoordelijken het bodemconvenant gesloten. Hierin zijn afspraken vastgelegd over samenwerking en verantwoordelijkheden.

Eén van de verantwoordelijkheden die op deze manier is verkaveld betreft het genereren, vastleggen, verspreiden en gebruiken van nieuwe kennis op bodemgebied. Om tot een gecoördineerde besteding van het gezamenlijke onderzoeksbudget te komen, is een kennisagenda opgesteld door de gezamenlijke overheden met ondersteuning door het Dutch Soil Platform (DSP). DSP is een overleg van de gezamenlijke kennisinstellingen en de Rijksoverheid over de afstemming van onderzoek ten behoeve van het bodembeleid. Onderzoeksvoorstellen die een beroep doen op het budget kunnen getoetst worden aan deze kennisagenda. Dit gebeurt al met de voorstellen voor business cases binnen het Kennis en Innovatieprogramma voor bodem en ondergrond (KIBO).

Aan de gezamenlijke overheden nu de taak om een goede onderzoeksprogrammering op te stellen. En bij te houden welke vragen worden beantwoord en of er nieuwe vragen zijn. Dat behoeft onderlinge afstemming van kennisbehoeften, een goed inzicht in beschikbare kennis en wie welke kennis het best kan genereren. Ook bij dat proces kan het DSP heel goed een faciliterende rol spelen.


ACTUEEL

EU Soil Stakeholders Conference: bodem verbindt maatschappelijke thema’s

Na het intrekken van de concept Kaderrichtlijn Bodem in 2014 heeft de Europese Commissie een Expertgroep Bodem opgericht om te onderzoeken of Europees bodembeleid wenselijk is. En hoe dit eruit moet zien. Op de Soil Stakeholder Conference in Brussel verkenden belanghebbenden hoe de bodem en haar diensten kunnen bijdragen aan de Europese uitdagingen en wat dit betekent voor een gezamenlijk beleid. Lees meer.

Bodem+ presenteert jaarwerkplan 2017

Voor de derde keer presenteert Bodem+ het Jaarwerkplan Bodem+ in de vorm van een online magazine. Het jaarwerkplan 2017 geeft de toekomstplannen van Bodem+ weer en geeft aan wat de prioriteiten zijn voor dit jaar. Lees meer.

Herziening BRL 9335 Grond en protocollen

In het najaar van 2016 hebben het Ontwerp-BRL 9335 en de bijbehorende ontwerp-protocollen ter inzage gelegen. De reacties op de protocollen 6003 en 7511 zijn inmiddels verwerkt. Aan de verwerking van de reacties op de BRL 9335 wordt de laatste hand gelegd. De nieuwe versies kunnen pas in werking worden gesteld op het moment van de wijziging van de Regeling bodemkwaliteit, op 1 januari 2018. Lees meer.

Wat is de geldigheidsduur van (water)bodemonderzoeken?

De wens om bestaande (water)bodemonderzoeken te hergebruiken groeit. Uit onderzoek blijkt dat er in het werkveld verschillend wordt omgegaan met de geldigheid van deze onderzoeksgegevens. MWH Stantec doet de aanbeveling om in wet- en regelgeving en beleid de vaste termijnen los te laten en de door de sector gewenste duidelijkheid op een andere manier in te vullen. Lees meer.

Nieuwe tool voor betere beoordeling waterkwaliteit

Waterbeheerders en onderzoekers van oppervlaktewateren kunnen ‘m vanaf nu gebruiken: de nieuwe gebruiksvriendelijke screeningstool die is ontwikkeld door Deltares, Leiden Universiteit en het RIVM. De systematiek is opgenomen in het Nederlandse wettelijke protocol voor toetsing en beoordeling van oppervlaktewateren. Lees meer.

Ruim 3.250 vragen voor Helpdesk Bodem+ in 2016

Vergeleken met 2015 is het aantal vragen aan Bodem+ licht gedaald (-5 procent). De trend van afname in bodemvragen zette zich in 2016 door. Een teken dat het vigerende bodembeleid inmiddels redelijk goed is geïmplementeerd. Ook zijn er in 2016 nauwelijks wijzigingen in de regelgeving doorgevoerd. Lees meer.

Handig overzicht van alle wijzigingen Activiteitenbesluit per 1 januari 2017

Alle publicaties met wijzigingen over het Activiteitenbesluit en de Activiteitenregeling per 1 januari 2017 staan bij elkaar op één pagina. Mét korte beschrijvingen van die wijzigingen. Lees meer.

Singapore past Nederlands polderconcept toe

Singapore gaat land aanwinnen door een polder te ontwikkelen aan de noordwestelijke punt van Pulau Tekong. Dit is een eiland ten noordoosten van het vasteland. Voor het project wordt een voor Singapore geheel nieuwe, kostenbesparende methode toegepast. Men profiteert hierbij van de enorme ervaring van Nederlandse deskundigen. Lees meer.

De NitraatApp: zelf meten wat je niet kunt zien

Nitraat kun je niet zien, ruiken of proeven. Maar verhoogde nitraatconcentraties vormen wel een gezondheidsrisico. Hoe risico’s meten als je ze niet kan zien? Hiervoor heeft Deltares de NitraatApp voor de smartphone ontwikkeld. Deze maakt het mogelijk om op eenvoudige wijze zelf nitraatmetingen te doen en te delen. Lees meer.

Project voor klimaatbestendiger grondwaterbeheer in Colombia krijgt vervolg

De afgelopen jaren is het beslag op grondwater voor de teelt van suikerriet in de provincie Valle del Cauca in kaart gebracht. Met de uitkomsten kan de lokale waterbeheerder het waterbeheer verantwoorder en klimaatbestendiger managen. Nu gaan Deltares en UNESCO-IHE een groter gebied onderzoeken. Lees meer.

Handreiking voor archeologievriendelijke bouwplannen

Een archeologievriendelijk bouwplan houdt rekening met het aanwezige bodemarchief zodat de archeologische vindplaats niet verstoord wordt en behouden kan blijven. De Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed heeft onlangs de brochure Handreiking Archeologievriendelijk bouwen gepubliceerd als praktisch hulpmiddel. De praktijk wijst uit dat archeologievriendelijke aanpassingen technisch mogelijk zijn zonder dat het bouwplan er duurder van wordt. Lees meer.

Eerste bedrijven gecertificeerd voor BRL Archeologie

Adviesbureau Greenhouse Advies B.V, Ingenieurs- en Adviesbureau Antea Group en Salisbury Archeologie hebben als eerste de certificaten binnen voor het uitvoeren van archeologische werkzaamheden volgens de nieuwe Beoordelingsrichtlijn Archeologie (BRL SIKB 4000). De nieuwe Erfgoedwet verplicht vanaf 1 juli 2017 om voor het uitvoeren van archeologisch ‘inventariserend veldonderzoek’ (boren en proefsleuven) en opgravingen gecertificeerd te zijn. Lees meer.

Flip van Keulen nieuwe voorzitter Branche Organisatie Grondbanken

De nieuwe voorzitter Flip van Keulen volgt Fred Jansen op die vanaf de oprichting in 1999 het voorzitterschap heeft vervuld van de Branche Organisatie Grondbanken (BOG). De Branche Organisatie Grondbanken staat voor verantwoord gebruik van grond en baggerspecie en de promotie daarvan. De BOG behartigt de belangen van zowel overheids- als private grondbanken. Lees meer.

Samen voor schoon en gezond water

Verdere verbetering van de waterkwaliteit in Nederland. Dat is het doel van een nieuwe samenwerking tussen Deltares, KWR, RIVM en Wageningen Environmental Research (voorheen Alterra). De instanties werken aan een meerjarig programma voor kennisontwikkeling dat moet leiden tot meer schoon en ecologisch gezond water. Het initiatief van de vier kennisinstellingen is onderdeel van de Delta-aanpak Waterkwaliteit. Lees meer.

Eerste dubbellaagse tunnel in Nederland in gebruik genomen

Minister Schultz van Haegen was in december in Maastricht aanwezig om de 2,3 kilometer lange Koning Willem-Alexandertunnel te openen. De bovenste twee tunnelbuizen zijn voor het plaatselijk verkeer, de onderste twee tunnelbuizen voor het doorgaande verkeer. Maastricht vormt niet langer een knelpunt in de route naar het zuiden, de stoplichten op de snelweg zijn verdwenen. Lees meer.

Zeldzame vis plant zich weer voort in de Waal

Bij onderzoek in opdracht van Rijkswaterstaat is bij de langsdammen in de Waal een groot aantal larven ontdekt van de rivierprik. Het aantal duidt erop dat de rivierprik hier heeft gepaaid. Het is voor het eerst dat er zulke sterke aanwijzingen zijn van voorplanting van deze bedreigde en zeldzame vissoort in het Nederlandse deel van de Rijn. Lees meer.

Scheepswrak eerste rijksmonument in Noordzee

Rond 1635 zonk aan het begin van vaargeul Molengat, bij Texel, een schip met een bijzondere lading van onder meer koeienhuiden, olifantenslagtanden en peper. Vanwege de vracht én de bijzonder goede staat, is het schip benoemd tot eerste rijksmonument in de Noordzee. Lees meer.


WIE WAT WAAR

2 feb 2017:Bodemdag Midden Nederland (Lelystad). Lees meer.
7 feb 2017:Kalibratiebijeenkomst Baggervolumebepalingen (Gouda). Lees meer.
15 feb 2017:Flexival 2017 (Arnhem). Lees meer.
9 mrt 2017:Bijeenkomst Platform Toezicht Bodem (Bunnik). Lees meer.
21 mrt 2017:Platform Informatiebeheer (Utrecht). Lees meer.
15-19 mei 2017:Geoweek 2017 (heel Nederland). Lees meer.
21 sept 2017:SIKB-jaarcongres (Ede).

NIET MISSEN

2 februari 2017: Bodemdag Midden Nederland
Bijgepraat worden over de laatste ontwikkelingen op het gebied van bodem? Kom dan naar de Bodemdag Midden Nederland in het Provinciehuis Flevoland. Deze dag is speciaal bedoeld voor medewerkers van overheden, samenwerkingsverbanden en handhavingspartners op het gebied van bodem, grond en bouwstoffen, civiele werken, vergunningverlening en toezicht & handhaving in Midden-Nederland. ‘s Middags kunt u deelnemen aan interactieve workshops. Lees meer.

7 februari 2017: Kalibratiebijeenkomst Baggervolumebepalingen
Het baggervolume is een belangrijke kostenbepalende factor bij baggerwerken. Het te baggeren volume leidt echter vaak tot stevige discussies tussen opdrachtgever en baggeraar. Op 7 februari de Kalibratiebijeenkomst baggervolumebepalingen in Gouda. Speciaal voor adviseurs, werkvoorbereiders, projectleiders of calculators die te maken met baggerwerkzaamheden. Uitwisseling van kennis is nodig omdat het bepalen van het baggervolume uit vele processtappen bestaat. Elke stap vergt kennis en ervaring.
Klik hier voor het programma en om uw aan te melden.


VRAAG VAN DE MAAND

Vraag: Is de aanwezigheid van puin in een partij of in de bodem aanleiding om bij een partijkeuring of bodemonderzoek op asbest te onderzoeken?

Antwoord: De aanwezigheid van puin kan een aanwijzing zijn dat de partij of de bodem asbesthoudend materiaal bevat. Dit betekent dat bij het aantreffen van puin nader onderbouwd dient te worden of sprake is van een asbestverdachte locatie of partij.
Alleen indien voldoende kan worden onderbouwd of gemotiveerd dat het puin en/of puingranulaat gezien typering, ouderdom, bijmengingen en historisch onderzoek niet kan worden gerelateerd aan asbest, dan mag de locatie of de partij als asbest onverdacht worden beschouwd. Indien onvoldoende kan worden onderbouwd of gemotiveerd dat in het aanwezige puin en granulaat geen asbest voorkomt, dan moet de locatie of de partij altijd als asbestverdacht worden beschouwd en is (fysiek) onderzoek op de aanwezigheid van asbest noodzakelijk. Lees meer.

Als u liever geen e-mail meer wilt ontvangen, klik hier.